# Beş yüz milyar dolarlık bina işi

Yazar: İbrahim Deniz Sönmez  
Kategori: İş dünyası  
Olay tarihi: 21 Ocak 2025 (2025-01-21)  
Olay: Stargate projesi duyuruldu  
Adres: https://ibrahimdenizsonmez.com/yazilar/stargate-bulut-dedigimiz-sey-bir-bina/

> OpenAI, SoftBank ve Oracle, ABD'de dört yılda 500 milyar dolarlık yapay zekâ altyapısı için Stargate'i duyurdu. Yarışın betonu, kablosu ve trafosu da var.

Beş yüz milyar dolar. Yazarken bile sıfırları saymak gerekiyor. 21 Ocak 2025'te Beyaz Saray'daki bir etkinlikte ABD Başkanı Donald Trump, Stargate adlı projeyi duyurdu. OpenAI, SoftBank ve Oracle'ın öncülük ettiği girişim, dört yıl içinde ABD'de yapay zekâ altyapısına 500 milyar dolar yatırmayı planlıyor. İlk 100 milyar doların hemen harcanmaya başlanacağı söylendi.

Şema şöyle: Sermayeyi SoftBank, OpenAI, Oracle ve MGX adlı yatırım şirketi koyuyor. Mali sorumluluk SoftBank'te, işletme sorumluluğu OpenAI'da, başkanlık koltuğunda SoftBank'in kurucusu Masayoshi Son oturuyor. Teknoloji tarafında Arm, Microsoft, Nvidia, Oracle ve OpenAI'ın adı geçiyor. OpenAI'ın duyurusuna göre inşaat Teksas'ta başladı, başka eyaletlerde de yer bakılıyor. Duyuruda projenin yüz binlerce iş yaratacağı da yazıyor; bu tür rakamları açıklandıkları gün değil, birkaç yıl sonra tartmak daha sağlıklı.

Yapay zekâdan söz ederken “bulut” kelimesini çok kullanıyoruz ve kulağa hafif, havada süzülen bir şey gibi geliyor. Oysa ChatGPT'ye yazdığınız her soru bir yerde, büyük bir binanın içinde, binlerce çipin üzerinde hesaplanıyor. O binalar elektrik yiyor, soğutma istiyor, arsa istiyor, trafo istiyor. Stargate'in bize anlattığı şey de bu aslında. Yapay zekâ yarışının hatırı sayılır bir kısmı artık beton, kablo ve enerji üzerinden yürüyor.

Teksas uzak görünebilir ama sonuçları buraya kadar geliyor. Yapay zekâ hizmetlerinin fiyatı, bu kapasitenin ne kadar hızlı kurulduğuyla doğrudan ilgili. Dünyadaki işlem gücü birkaç ülkede ve birkaç şirkette toplandıkça Türkiye dâhil pek çok ülkede “kendi altyapımız olsun” tartışmasının sesi de yükseliyor.

Bir KOBİ'nin kendi veri merkezini kurmasını kimse beklemiyor, elektrik faturasını görünce zaten kimse istemez. Ama kullandığınız yapay zekâ hizmetini kimden aldığınızı, verinizin hangi ülkede işlendiğini, yarın fiyat iki katına çıkarsa başka bir hizmete ne kadar kolay geçebileceğinizi bilmekte fayda var. Bulutun da bir ev sahibi var ve kira artışı her ev sahibinin aklına bir gün gelir.

**Cebe koy:** Bulut dediğimiz şey elektrik yiyen bir binadır; tek bir ev sahibine göbekten bağlanma, taşınabilir kur.

## Kaynaklar

- [OpenAI: Announcing The Stargate Project](https://openai.com/index/announcing-the-stargate-project/)
- [Al Jazeera: Trump announces $500bn Stargate venture to build up AI infrastructure](https://www.aljazeera.com/news/2025/1/22/trump-announces-500bn-stargate-venture-to-build-up-ai-infrastucture)

---
Yapay Zekâ Günlüğü, İbrahim Deniz Sönmez: https://ibrahimdenizsonmez.com/yazilar/  
Ücretsiz kitap Kim Korkar HAIn Zekâdan?: https://ibrahimdenizsonmez.com/kitaplar/kim-korkar-hain-zekadan/
