Yeni Delhi bildirisi: bu kez ABD de Çin de imzaladı

Yeni Delhi’deki Yapay Zekâ Etki Zirvesi, 86 ülke ve iki kuruluşun imzaladığı gönüllü bir bildiriyle bitti. Paris’teki ayrılığın ardından ne değişti?

Tarayıcınızın sesiyle okunur

Yeni Delhi’de bir haftalık Yapay Zekâ Etki Zirvesi, “Yapay Zekâ Etkisi Üzerine Yeni Delhi Bildirisi”nin kabulüyle sona erdi. 21 Şubat 2026’da sonuçları açıklayan Hindistan Bilişim Bakanı Ashwini Vaishnaw’a göre bildiriyi 86 ülke ve iki uluslararası kuruluş resmen imzaladı. İmzacılar arasında ABD, Birleşik Krallık ve Çin de var.

Haberin özü bu son ayrıntıda. Bir yıl önce, Şubat 2025’teki Paris zirvesinde ABD ve Birleşik Krallık ortak bildiriye imza atmamıştı. Büyük ülkelerin yapay zekâ konusunda aynı metnin altına isim yazması kolay olmuyor. Yeni Delhi’de bunun mümkün olmasının bir nedeni, metnin bağlayıcı olmaması. Bildiri gönüllü, yaptırımı olmayan ilke ve yönergeleri teşvik ediyor, ulusal egemenliğe saygıyı da ayrıca vurguluyor.

Metinde ne var

Bildirinin yol gösterici ilkesi Sanskritçe bir ifade: “Sarvajan Hitaya, Sarvajan Sukhaya”, yani herkesin iyiliği ve herkesin mutluluğu için. Yapay zekânın faydasının insanlık arasında adil paylaşılması gerektiği vurgulanıyor. Metin insan, gezegen ve ilerleme başlıklarına dayanıyor ve yedi alan sayıyor: insan sermayesinin geliştirilmesi, toplumsal güçlenme için daha geniş erişim, güvenilir yapay zekâ sistemleri, enerji verimli yapay zekâ, bilimde yapay zekâ, yapay zekâ kaynaklarının yaygınlaştırılması ve ekonomik büyüme ile toplumsal fayda için yapay zekâ.

Enerji verimliliği ve kaynakların yaygınlaştırılması gibi başlıklar, ev sahibinin kim olduğunu da gösteriyor. Hindistan yapay zekâ gündemini özellikle gelişmekte olan ülkeler açısından şekillendirmeye çalışıyor. Veri merkezi, işlemci ve elektrik pahalandıkça bu teknolojiye kimin erişebileceği sorusu da büyüyor.

Bu tür bildiriler Türkiye gibi ülkelere doğrudan bir kural getirmiyor. Bağlayıcı kurallar, Avrupa Birliği’nde olduğu gibi bölgesel ya da ulusal yasalarla geliyor. Küresel masada ise şimdilik herkesin imzalayabileceği, genel ilkelerden oluşan metinler var. Paris’teki ayrılıktan sonra bunun bile kolay olmadığı görüldü.

Kaynaklar

Bu not Yapay Zekâ Günlüğü’nün parçasıdır; tarih, anlatılan gelişmenin tarihidir. Not 21 Ekim 2026’da yayımlandı.

Bu notta geçen terimler

Aynı konudan: Kurallar ve hukuk